HSG Nedir?

Histerosalpingografi ya da yaygın adıyla rahim filmi rahmin içi ve tüplerin durumunu değerlendirmeye olanak sağlayan bir röntgen çeşididir. İşlem sırasında röntgen filminde görünen bir sıvı rahim ağzından rahme doğru basınç altında verilir ve bu sıvının rahmin içine ve tüplere dağılımını görüntülemek için röntgen filmi çekilir. Normal bir kadında verilen sıvı herhangi bir güçlükle karşılaşmadan rahmin için doldurur ve tüplere geçer. Buradan da karın boşluğuna yayılır.

Nasıl Yapılır?

HSG kısırlık araştırmasındaki temel tetkiklerden birisidir. HSG yapılmaksızın tam bir kısırlık teşhisi yapılmış sayılmaz. Bu tetkik sayesinde sperm ile yumurtaların birleşmesine engel olan bir tıkanıklık, ya da döllenmiş yumurtanın rahim içine yerleşmesine engel bir rahim anomalisi kolaylıkla saptanabilir. İşlem esnasında kullanılan spekulum adı verilen aleti vajinaya yerleştirir. Vajina ve rahim ağzı bir solüsyon ile temizlendikten sonra rahim ağzı bir alet yardımı ile tutulur ve rahimi düz bir pozisyona getirmek için çekilir. Rahim ağzına ince bir kateter yerleştirilir. Bu katater vasıtası ile sıvı rahim içine verilir. İlacın rahim ve tüplerden geçtiğini göstermek için filmleri çekilir. Daha sonra yerleştirilen cihazlar sırası ile geri alınır ve işlem sonlandırılır. Tüm işlem 10-15 dakika kadar sürer.   

Ağrılı bir işlem midir?

HSG çekilmesi kısmen ağrılı bir işlemdir. Ancak bu ağrı kısa süreli bir ağrıdır ve dayanılamayacak düzeylerde değildir. Özellikle ilaç verilirken rahimde bu yabancı maddeye karşı reaksiyon ve kasılmalar olur. Hastalara işlemden yaklaşık 30 dakika önce yapılacak kas gevşetici işlemin rahat ve sorunsuz geçmesini sağlar. Film çekilmesini takip eden birkaç saat içinde adet sancısına benzer hafif kramplar ile birkaç gün süreyle lekelenme tarzında hafif kanamalar görülebilir.

Komplikasyonları Nelerdir?

Rahim filmi çekilirken nadiren alerjik reaksiyonlar gelişebilir. En sık görülen komplikasyon enfeksiyondur ve her 100 hastadan birinde görülür. Son derece nadir bir komplikasyon ise rahim delinmesidir. Olması muhtemel bir gebeliğin kaybını engellemek için HSG adet kanamasının bitiminden sonraki birkaç gün içinde çekilmelidir. HSG sonrası kendiliğinden tedavisiz oluşan gebeliklerde bir miktar artış vardır. Bunun nedeni tüplerdeki çok haifi yapışıklıkların basınç nedeniyle açılması ve verilen ilacın antimikrobial özellikleridir. Uzun süredir infertilite problemi olan bir çiftin HSG sonrası kendiliğinden gebe kalması şaşırtıcı değildir ve beklenen bir hadisedir.

HSG Çekildikten Sonra;

-Lekelenme tarzında ya da az miktarda vajinal kanama olabilir.

-Hafif ya da orta şiddette bel ve kasık ağrısı olabilir.

-Ateş ortaya çıkar ise bu erken bir enfeksiyonun belirtisi olabilir.

-İşlem sonrası cinsel ilişkide bulunmak ve vajinal tampon kullanmak sakıncalı olabilir.